Ciśnienie osmotyczne


Każdy roztwór ma określone ciśnienie osmotyczne, definiowane jako ciśnienie , które musi być wywarte na roztwór w celu zabezpieczenia przepływu rozpuszczalnika przez półprzepuszczalną membranę, oddzielającą roztwór od czystego rozpuszczalnika. Wartość ciśnienia osmotycznego roztworu zależy od ilości rozpuszczonych cząsteczek czy jonów, tzn. od stężenia molowego roztworu.

Półprzepuszczalna membrana jes przegrodą pozwalającą na przejście pewnych substancji, a zatrzymującą inne. przykładami takich membran są ściany komórkowe, folie celulozowe, pęcherz świński itp.

Kiedy dwa roztwory o różnym ciśnieniu osmotycznym zostaną rozdzielone półprzepuszczalną membraną, ciśnienia zmierzają do wyrównania się po obu stronach membrany. Osiągnięte to zostaje poprzez przepływ cząsteczelk z jednego roztworu do drugiego.

Rozpatrując pojedynczą komórkę zawieszoną w roztworze morzemy obserwować trzy możliwości:

•  Ciśnienie osmotyczne roztworu jest identyczne z ciśnieniem osmotycznym treści komórki i nic się nie dzieje. Roztwór jest określony jako izotoniczny w stosunku do komórki.

•  Ciśnienie osmotyczne roztworu jest niższe niż ciśnienie osmotyczne treści komórki, woda i ewentualnie inne substancje będą migrowały do komórki. Roztwór jest hipotoniczny w porównaniu do treści komórki (komórka pęcznieje i ewentualnie może być zniszczona).

•  Ciśnienie osmotyczne roztworu jest wyższe niż ciśnienie osmotyczne treści komórki, woda będzie wędrować z komórki do roztworu, podczas gdy inne substancje mogą być przekazane z roztworu do komórki ( komórka skurczy się ). taki roztwór określany jest jako hipertoiczny względem komórki.

Na tych zjawiskach oparty jest głównie proces peklowania mięsa.